Strona aby działać poprawnie potrzebuje włšczonej obsługi JavaScript i Flash Player Pobierz Flash.
Site requires JavaScript and the Flash Player. Get Flash.
Matka Boska Muszyńska
Patronka i Orendowniczka

Gotycka figura Matki Boskiej z Dzieciątkiem z głównego ołtarza kościoła parafialnego w Muszynie, przybyła tutaj z Krakowa, z Katedry Wawelskiej. Wiadomo o tym z notatki znalezionej w ubiegłym roku w dokumentach należących do Kapituły Katedralnej Krakowskiej. Notatka nosi datę 17 września 1616 r i podaje; " na pokorną prośbę parafian kościoła muszyńskiego przekazano dla tegoż kościoła ołtarz zawierający rzeźbione figury Matki Boskiej i świętych dziewic. Z Kaplicy Świętej Trójcy, a na jego miejsce dano inny z przedstawieniem Męki Pańskiej"1

W świetle tej notatki okazało się, że nie ma podstaw twierdzenie jakoby figura Matki Bożej z Muszyny powstała w Nowym Sączu i była dziełem rzeźbiarza Jakuba ze Sącza, który tworzył także na Spiszu.2 Wyjaśniła nadto, że figura jest pozostałością po dawnym tryptyku, czyli ołtarzu szafkowym, i że otaczały ją wtedy figurki świętych dziewic. Tryptyk ten mieścił się w Kaplicy pod wezwaniem Świętej Trójcy w Katedrze Wawelskiej, oprócz drugiego jeszcze tryptyku istniejącego tam do dziś, mającego wypisaną datę powstania 1467. Ten drugi tryptyk z roku 1467 jest poświęcony właśnie Trójcy Świętej.

Figura Matki Boskiej Z Muszyny oraz należące do niej dwie figurki św. Jadwigi Śląskiej i św. Otylii, wykazują wielkie podobieństwo do stylu rzeźb tego drugiego wawelskiego tryptyku. Podobieństwo jest wyraźne i nie można mieć wątpliwości, że i one również powstały w pracowni tego samego rzeźbiarza., lecz zapewne nieco wcześniej niż przed rokiem 1470.

Najświętsza Maryja Panna
Zobacz także:

Ów krakowski rzeźbiarz z Wawelu - nie znany nam dotąd z imienia i nazwiska - jest zwany przez historyków sztuki mistrzem ołtarza Świętej Trójcy. Figura z Muszyny, która wyszła z jego warsztatu przedstawia Matkę Boską jako Królową Nieba i Panią Aniołów, stojącą na firmamencie niebieskim ze srebrnym księżycem u dołu. Spod płaszcza Matki Boskiej wychylają się postacie trzech aniołków, zaś Ona sama trzyma na prawej ręce Dziecię Jezus, w lewej zaś dzierży królewskie berło. Dzieciątko jest nagie, Ona natomiast suknię ma srebrzystą, przepasaną złotym paskiem ze sprzączką, a na głowie srebrzysty welon. Spływający z ramion płaszcz udrapowany na przedzie w różnorodne fałdy, także mieni się złotem zaś jego brzegi odchylają się tu i ówdzie, ukazując czerwoną podszewkę.

Matka Boska o ujmująco łagodnym obliczu, zwraca nieco twarz ku Dzieciątku, spoglądając z życzliwością na owoc granatu, które trzyma Ono w rączce.

Granat ze względu na czerwony kolor łupiny, oraz wielką ilość ściśle ze sobą zespolonych ziaren - jest symbolem Kościoła3.

Wyobraża ludzi wiernych Chrystusowi, złączonych wiarą i miłością, odkupionych Jego krwawą Ofiarą krzyżową. Matka Najświętsza występuje, zatem w tej ofierze, nie jako Bogurodzica, wyniesiona ponad wszelkie stworzenie, ale również jako Matka Odkupiciela i Wspomożycielka Wiernych.

Sprawozdanie z wizytacji biskupiej, przeprowadzonej w tutejszej parafii w roku 1728 stwierdza, że figura ta była w dawnych czasach otoczona w Muszynie wielkim kultem. Wyrazem tego były wysadzane drogimi kamieniami złote i srebrne ozdoby, które miała wtedy na sobie, oraz bardzo liczne i różnorodne wota, składane przez wiernych na podziękowanie za otrzymane łaski.4.

O wyjątkowych rozmiarach tego kultu świadczy fakt, że gdy 21 lat potem, dnia 3 sierpnia 1749 r, biskup krakowski Jędrzej Stanisław Kostka Załuski konsekrował obecny kościół muszyński to na pierwszym miejscu nadał mu wezwanie Najświętszej Maryi Panny w tajemnicy Nawiedzenia, a następnie św. Józefa , który był wówczas i jest do dziś patronem parafii oraz św. Stanisława Szczepanowskiego i św. Stanisława Kostki, jako patronów Królestwa Polskiego. Na tablicy dedykacyjnej istniejącej do dziś w kościele wspominano wtedy, że " Najchwalebniejsza Boża Rodzicielka " jest naszą Ucieczką - "refugium"- a więc Wspomożycielką we wszystkich potrzebach.

W ostatnich miesiącach ubiegłego roku- staraniem proboszcza ks. Józefa Wierzbickiego - figura została poddana badaniom laboratoryjnym i gruntownej konserwacji w pracowni konserwatorskiej pod kierunkiem mgr Ewy Wiłkojć. Wcześniej jeszcze - od 5 maja do 30 lipca tegoż roku - brała udział w wielkiej wystawie Jubileuszowej : Wawel 1000 - 2000, zajmując poczesne miejsce w komnatach Zamku Królewskiego, wśród najcenniejszych skarbów kultury polskiej ostatniego tysiąclecia.

Uroczyste wprowadzenie figury do kościoła po wystawie i po konserwacji odbyło się w I niedzielę Adwentu dnia 3 grudnia 2000 roku.


Opracowane na podstawie:

1. Archiwum Kurii Metropolitalnej w Krakowie ( AKMK) Acta Actorum Rmi Capituli Cathedr. Ecclesiae Cracoviensis, 1616, No 11mo, k417(327), rkps; por.: H. Małkiewicz, Matka Boska z Dzieciątkiem, św. Jadwiga Śląska i św. Otylia(w) Wawel 1000 - 2000. Wystawa Jubileuszowa. Kultura artystyczna dworu królewskiego i katedry. Zamek Królewski na Wawelu V- VII 2000 Kraków, tom I s. 71 -73.
2. E. Polak- Trajdos, Grupa rzeźb gotyckich z Muszyny. Problem proweniencji. Rocznik Sądecki XXVI, 1998 s. 115.
3. D. Forstner OSB. Świat symboliki chrześcijańskiej. W-wa 1990, s. 163nn
4. 4 AKMK AVCap60/ 1728/,s. 131.

Witt Kmietowicz


Strona Główna  ::  Aktualności  ::  Grupy i wspólnoty  ::  Duszpasterze  ::  Multimedia  ::  Linki  ::  Kontakt z nami
Wszelkie prawa zastrzeżone © eMuszyna.pl 2002-2010r.   Opieka techniczna  |  Polityka prywatności  |  Redakcja   

administracja